Podsumowanie wiadomości

Demokraci dominują w amerykańskich wyborach. Porażka Republikanów w bastionach

Sebastian Pypłacz ·

Świat: Według prognoz telewizji NBC i CNN, opartych na nieoficjalnych wynikach, Demokraci zapewnili sobie większość w obu izbach Kongresu USA. Po zwycięstwach w Teksasie, Iowa, Kansas i Ohio partia przejęła sześć republikańskich mandatów i ma co najmniej 51 miejsc w Senacie. W Ohio Sherrod Brown pokonał Jona Husteda, w Kansas Adam Hamilton – Rogera Marshalla, a w Iowa Josh Turek – Ashley Hinson. NBC przewiduje układ sił w Izbie Reprezentantów 244–191. Lider Demokratów w izbie Hakeem Jeffries zapowiedział walkę o niższe koszty życia. Przewodniczący izby Mike Johnson przyznał, że jest rozczarowany wynikami.

Świat: Demokrata James Talarico pokonał Republikanina Kena Paxtona w wyborach do Senatu USA w Teksasie, przełamując trwającą od 1988 r. dominację Partii Republikańskiej w tym stanie – podało NBC News. Według tych doniesień porażkę poniósł także gubernator Greg Abbott, a nową gubernatorką zostaje Demokratka Gina Hinojosa. Kampania Talarico skupiała się na nierównościach majątkowych i wartościach chrześcijańskich, przyciągając wyborców niezależnych i część umiarkowanych Republikanów, w tym członków rodziny Bushów. Paxtona, prokuratora generalnego Teksasu, wspierali Donald Trump i Elon Musk. Odnotowano rekordową frekwencję, zwłaszcza wśród Latynosów i młodych wyborców.

Polska: Wtorkowe posiedzenie Rady Bezpieczeństwa Narodowego zdominowały spory o Trybunał Konstytucyjny – według Onetu dyskusja o bazach amerykańskich była krótsza od części trybunalskiej. Premier Donald Tusk kilkakrotnie wypominał prezydentowi Karolowi Nawrockiemu, że nie odbiera przysięgi od pięciorga sędziów TK wybranych przez obecny Sejm. Głos zabrał także Jarosław Kaczyński. Po kilku godzinach obrad doszło do deeskalacji. Tusk zaproponował spotkanie w cztery oczy jeszcze w tym tygodniu, by trwale obniżyć napięcie, i zapowiedział, że jego termin nie zostanie podany mediom. Rzecznik prezydenta Rafał Leśkiewicz potwierdził złożenie wniosku i zapowiedział poinformowanie o terminie po jego ustaleniu.

Polska: Zgromadzenie Ogólne Sędziów Trybunału Konstytucyjnego jednogłośnie stwierdziło kworum w składzie ośmiu sędziów i uchwaliło budżet TK na 2027 r.. Obradom przewodniczyła Anna Korwin-Piotrowska, która od piątku kieruje Trybunałem i zarządziła miesięczną przerwę w czynnościach prezesa Bogdana Święczkowskiego oraz wiceprezesa Bartłomieja Sochańskiego. Według niej uprawnionych do udziału było 12 osób, jednak przerwa w urzędowaniu wyklucza udział obu sędziów, a Jarosław Wyrembak nie mógł głosować z powodu wadliwej procedury wyboru. Kworum na zgromadzeniu wynosi 2/3 ogólnej liczby sędziów TK. Wylosowano także skład, który zajmie się postępowaniem dyscyplinarnym wobec Święczkowskiego i Sochańskiego.

Polska: W Trybunale Konstytucyjnym wylosowano składy do postępowań dyscyplinarnych wobec prezesa Bogdana Święczkowskiego i wiceprezesa Bartłomieja Sochańskiego. W sprawie Święczkowskiego rzecznikiem dyscyplinarnym został Stanisław Piotrowicz, a skład orzekający tworzą Magdalena Bentkowska jako przewodnicząca i sprawozdawczyni oraz Maciej Taborowski i Krystian Markiewicz. W sprawie Sochańskiego rzecznikiem jest Dariusz Szostek, a w składzie zasiądą Maciej Berek, Anna Korwin-Piotrowska i Rafał Wojciechowski. Wcześniej do TK wpłynęło pięć wniosków ministra sprawiedliwości o uchylenie immunitetów obu sędziów, a we wtorek kolejny. Przerwę w ich czynnościach uzasadniono m.in. blokowaniem zwołania Zgromadzenia Ogólnego i niedopuszczaniem do orzekania sędziów wybranych w 2026 r.

Mazowieckie: Sędzia Anna Korwin-Piotrowska, kierująca obecnie Trybunałem Konstytucyjnym, zwróciła się do Komendy Głównej Policji o usunięcie demonstracji sprzed siedziby TK, powołując się na bezpieczeństwo sędziów. Rzecznik KGP podinsp. Andrzej Fijołek przekazał, że komendant główny gen. insp. Marek Boroń pozostawił pismo bez rozpatrzenia i przekaże je Komendzie Stołecznej. Według policji zgromadzenie jest zgłoszone i legalne, a do jego rozwiązania nie ma podstaw. Rzeczniczka stołecznego ratusza Monika Beuth zaznaczyła, że prezydent Rafał Trzaskowski mógłby rozwiązać zgromadzenie tylko w przypadkach określonych w ustawie Prawo o zgromadzeniach, i obecnie nie ma takich planów.

Polska: Prokuratura Krajowa wszczęła z urzędu śledztwo w sprawie czynnej napaści na sędziów Trybunału Konstytucyjnego Annę Korwin-Piotrowską i Krystiana Markiewicza oraz usiłowania wywarcia przemocą i groźbą bezprawną wpływu na czynności urzędowe TK.. Postępowanie dotyczy zdarzenia z nocy z 30 na 31 października w siedzibie Trybunału, pod którą pojawił się m.in. prezydent Karol Nawrocki z pracownikami Kancelarii. Według prokuratury kilka osób naparło na sędziów, odepchnęło ich od wejścia i wdarło się do budynku. Prezydent ma immunitet, jednak nie wszystkie towarzyszące mu osoby. Minister sprawiedliwości Waldemar Żurek zapowiedział zdecydowaną reakcję prokuratury na ataki na sędziów.

Europa: Hiszpański minister transportu Oscar Puente podał się do dymisji sześć dni po zderzeniu pociągów, w którym zginęło co najmniej 69 osób, a 110 zostało rannych. Do katastrofy doszło w pobliżu miejscowości Urda w prowincji Toledo, na linii dużych prędkości Madryt – Sewilla, gdzie pociąg Renfe wjechał w stojący na tym samym torze pociąg Iryo. Puente przywołał także styczniową katastrofę w Andaluzji, w której zginęło 46 osób. Zrezygnował również z kandydowania w przedterminowych wyborach parlamentarnych 29 listopada. Jak przekazał, decyzję podjął tuż po katastrofie, a ogłosił ją po wstępnym śledztwie i pierwszych krokach w sprawie odszkodowań.

Polska: Rada Stała Konferencji Episkopatu Polski spotyka się w środę w Warszawie „w trybie natychmiastowym”, aby podjąć temat aktualnej sytuacji w kraju. Poinformował o tym metropolita łódzki kard. Konrad Krajewski w komunikacie na stronie archidiecezji łódzkiej. Według hierarchy biskupi chcą wypowiedzieć się w imieniu milionów katolików na temat obecnych wydarzeń w Polsce. Krajewski zaapelował o modlitwę w intencji ojczyzny. Prezydium episkopatu zabrało głos w sprawie wydarzeń wokół Trybunału Konstytucyjnego już w sobotę. W skład rady wchodzi 14 biskupów, m.in. przewodniczący KEP abp Tadeusz Wojda, prymas Polski abp Wojciech Polak i metropolita katowicki abp Andrzej Przybylski.